ICD
Ο ICD (εμφυτεύσιμος απινιδωτής) είναι μια συσκευή που παρεμβαίνει κατά τη διάρκεια μιας επικίνδυνης αρρυθμίας, χορηγώντας ένα ηλεκτροσόκ για την αποκατάσταση του φυσιολογικού καρδιακού ρυθμού, αποτρέποντας έτσι την καρδιακή ανακοπή. Ο ICD αποτελείται από δύο μέρη: το κουτί και το ηλεκτρόδιο ή τα ηλεκτρόδια που μεταφέρουν τα σήματα από και προς την καρδιά.
Γιατί ονομάζεται Εμφυτεύσιμος Καρδιομετατροπέας – Απινιδωτής;
- Εμφυτεύσιμος: Τοποθετείται κάτω από το δέρμα.
- Καρδιομετατροπέας: Μετατρέπει έναν μη φυσιολογικό καρδιακό ρυθμό σε φυσιολογικό ρυθμό.
- Απινιδωτής: Παρέχει ηλεκτροσόκ για την απινίδωση της καρδιάς.
Ποιος χρειάζεται ICD;
Σε έναν ασθενή τοποθετείται ICD αν:
- έχει διαγνωστεί επικίνδυνη καρδιακή αρρυθμία, όπως κοιλιακή ταχυκαρδία ή κοιλιακή μαρμαρυγή
- υπάρχει αυξημένος κίνδυνος επικίνδυνης αρρυθμίας ή καρδιακής ανακοπής
- η φαρμακευτική αγωγή δεν βοηθά αρκετά, και η χειρουργική επέμβαση δεν είναι δυνατή
Πώς λειτουργεί ο ICD;
Ο ICD αναγνωρίζει κάποιον ασυνήθιστα γρήγορο κοιλιακός ρυθμός (ταχυκαρδία) ή έναν χαοτικό κοιλιακός ρυθμός (μαρμαρυγή). Το ICD ανταποκρίνεται σε τέτοιες απειλητικές για τη ζωή αρρυθμίες των κοιλιών εντός 15 δευτερολέπτων και χορηγεί ένα ηλεκτροσόκ. Εάν είναι απαραίτητο, το σοκ επαναλαμβάνεται μετά από 10 έως 15 δευτερόλεπτα. Ο καρδιακός ρυθμός συνήθως επανέρχεται στο φυσιολογικό μετά από ένα ή δύο ηλεκτροσόκ.
Αν η αρρυθμία στις κοιλίες δεν είναι απειλητική για τη ζωή, ο ICD θα προσπαθήσει να αποκαταστήσει τον καρδιακό ρυθμό με μικρότερα ηλεκτρικά ερεθίσματα. Αν οι μικρότεροι παλμοί δεν είναι επαρκείς, ο ICD θα χορηγήσει ένα σοκ. Ο ICD ενεργοποιείται επίσης και λειτουργεί όπως ένας κανονικός βηματοδότης αν ο καρδιακός παλμός είναι πολύ αργός (βραδυκαρδία).
Πώς αισθάνεστε το σοκ;
Ο ασθενής συχνά δεν αισθάνεται το σοκ να έρχεται. Μπορεί να υπάρχουν ενοχλήσεις πριν συμβεί, όπως ζάλη ή αίσθημα παλμών. Το πόσο και πόσο συχνά ένα άτομο δέχεται ένα σοκ διαφέρει ανά άτομο, ενώ ορισμένοι χρήστες ICD δεν δέχονται ποτέ σοκ. Οι περισσότεροι ασθενείς αισθάνονται το σοκ του ICD ως ένα σκληρό χτύπημα στο μέσο του θώρακα ή/και μεταξύ των ωμοπλατών.
Ειδικοί ICD
Υπάρχουν ICD με επιπλέον λειτουργίες ή διαφορετική τοποθέτηση:
- CRT-D (δικοιλιακός ICD): Προορίζεται για άτομα με καρδιακή ανεπάρκεια, και όχι μόνο επεμβαίνει σε περίπτωση επικίνδυνης αρρυθμίας, αλλά επιτρέπει στην καρδιά να αντλεί πιο αποτελεσματικά.
- S-ICD (υποδόριος ICD): Το ηλεκτρόδιο δεν τοποθετείται μέσα ή πάνω στην καρδιά, αλλά τοποθετείται κάτω από το δέρμα στην αριστερή πλευρά του θώρακα.
- Φορητός απινιδωτής (σωσίβιο): Είναι ένα είδος γιλέκου που φοριέται κάτω από τα ρούχα σας και προορίζεται για προσωρινή χρήση. Θα λάβετε αυτόν τον απινιδωτή αν ο κίνδυνος αρρυθμίας αναμένεται να υποχωρήσει ή αν είναι (προσωρινά) αδύνατη η τοποθέτηση ενός ICD.
Ποια είναι η διαδικασία;
Χρησιμοποιείται τοπική αναισθησία για την τοποθέτηση του ICD κάτω από την αριστερή κλείδα. Αν είστε αριστερόχειρας, θα τοποθετηθεί κάτω από τη δεξιά κλείδα. Ενίοτε, ο ICD τοποθετείται στην κοιλιά.
Ο καρδιολόγος δημιουργεί μια μικρή κοιλότητα κάτω από το δέρμα, στην οποία τοποθετεί τον ICD.
Ο ICD έχει μία έως τρεις απαγωγές (ηλεκτρόδια). Η διαδικασία διαρκεί συνήθως 1,5 έως 2 ώρες. Η εμφύτευση ενός δικοιλιακού ICD απαιτεί περισσότερο χρόνο.
Κίνδυνοι και επιπλοκές με την εμφύτευση ICD
Οι ακόλουθες επιπλοκές μπορεί να εμφανιστούν με την εμφύτευση ICD:
- ξαφνικός υψηλός πυρετός αμέσως μετά την εμφύτευση, που ενδεχομένως υποδηλώνει λοίμωξη
- κατάρρευση του πνεύμονα (αυτό ελέγχεται με ακτινογραφία)
- λοίμωξη μετά την εμφύτευση (επικοινωνήστε με τον καρδιολόγο αν το τραύμα γίνει κόκκινο, παχύ ή/και επώδυνο ή βγάζει πύον)
- μια λοίμωξη που εξαπλώνεται σε όλο το σώμα (μπορεί να είναι απειλητική για τη ζωή σε ακραίες περιπτώσεις)
- αιμορραγία από την πληγή
- μετατόπιση ηλεκτροδίου
- κόψιμο κάποιου ηλεκτροδίου
- ακατάλληλα ηλεκτροσόκ (ο ICD παρέχει ηλεκτροσόκ όταν δεν είναι απαραίτητο)
Επιστροφή στο σπίτι
Μετά την εμφύτευση, θα παραμείνετε συνήθως στο νοσοκομείο για μία έως δύο ημέρες, και η συνολική ανάρρωση διαρκεί περίπου έξι έως οκτώ εβδομάδες. Κατά τη διάρκεια αυτών των εβδομάδων, τα ηλεκτρόδια πρέπει να προσκοληθούν στην καρδιά, και πρέπει να τηρούνται οι ακόλουθοι κανόνες:
- Αποφύγετε τις διατάσεις ή οποιεσδήποτε κυκλικές κινήσεις του χεριού πάνω από το ύψος των ώμων (συμπεριλαμβανόμενης και της κολυμβησης).
- Μη σηκώνετε βαριά πράγματα (οι πήχεις επιτρέπεται να κινούνται).
- Προσπαθήστε να μη φέρνετε το χέρι πίσω από το σώμα, για παράδειγμα όταν βάζετε ένα παλτό.
- Φοράτε φαρδιά ρούχα.
- Προσπαθείτε να κουνάτε λίγο το χέρι για να αποφύγετε τη δυσκαμψία του ώμου.
Πόσο συχνά πρέπει να κάνω εξέταση;
Ο ICD πρέπει να ελέγχεται τακτικά, συνήθως δύο φορές το χρόνο.
Πότε να καλέσετε τον καρδιολόγο
Καλείτε πάντα τον καρδιολόγο αν:
- ο ICD έχει χορηγήσει σοκ
- εμφανίσετε σοβαρή αρρυθμία
- χάσατε (προσωρινά) τις αισθήσεις σας
- ο ICD κάνει ηχητικό σήμα για να δείξει ότι οι μπαταρίες εξαντλούνται
- το δέρμα πάνω από το σημείο του ICD είναι κόκκινο ή φαίνεται να έχει φλεγμονή
Ορισμένες ιατρικές θεραπείες μπορεί να επηρεάσουν τη λειτουργία του ICD, γι’ αυτό θα πρέπει να συμβουλευτείτε τον καρδιολόγο πριν από τις ακόλουθες εξετάσεις ή θεραπείες:
- Μαγνητική τομογραφία (MRI)
- θεραπεία υπερβραχέων κυμάτων (UKG)
- ακτινοβολία
- σύνθλιψη λίθου στη χολή ή στα νεφρά
- χειρουργική επέμβαση υπό γενική αναισθησία
- οποιαδήποτε άλλη σημαντική ιατρική επέμβαση
Πότε πρέπει να αντικαθίσταται ένας ICD;
Η διάρκεια ζωής των ICD και των CRT-D είναι πέντε έως δέκα χρόνια, ανάλογα με τις ρυθμίσεις της συσκευής και με το πόσο συχνά χρειάζεται να χορηγήσει ηλεκτροσόκ.
ICD κατά την τελευταία φάση της ζωής
Τι πρέπει να προσέχω στην καθημερινή ζωή;
Παρόλο που οι σύγχρονοι ICD είναι καλά προστατευμένοι, ένα ισχυρό ηλεκτρομαγνητικό πεδίο μπορεί να προκαλέσει προσωρινή παρεμβολή σ’ αυτούς. Αν ο ICD επηρεάζεται από το μαγνητικό πεδίο μιας συσκευής, το να απομακρυνθείτε από τη συσκευή θα επαναφέρει αμέσως τον ICD σε κανονική λειτουργία.
Συσκευές
Οι περισσότερες οικιακές συσκευές είναι καλά προστατευμένες, και δεν αποτελεί πρόβλημα η χρήση συσκευών όπως ο πολυκόπτης, το ηλεκτρικό μαχαίρι ή ο φούρνος μικροκυμάτων. Παρ’ όλα αυτά, μην ακουμπάτε τέτοιου είδους συσκευές στον βηματοδότη και βεβαιωθείτε ότι βρίσκονται σε καλή τεχνική κατάσταση.
Τηλέφωνα, υπολογιστές και πολυμέσα
Τα ασύρματα και τα κινητά τηλέφωνα είναι ασφαλή, αλλά δεν πρέπει να φυλάσσονται στην τσέπη του στήθους από την πλευρά του ICD. Τα τηλέφωνα θα πρέπει να βρίσκονται σε απόσταση τουλάχιστον 15 εκατοστών από τον ICD.
Υπολογιστές, φορητοί υπολογιστές, tablet ή εκτυπωτές μπορούν να χρησιμοποιηθούν χωρίς πρόβλημα. Τα ασύρματα δίκτυα όπως το WiFi και το WLAN είναι επίσης ακίνδυνα.
Πύλες ασφαλείας σε καταστήματα
Η διέλευση από τις πύλες ασφαλείας των καταστημάτων δεν αποτελεί συνήθως πρόβλημα, αρκεί να περνάτε γρήγορα και να αποφεύγετε να ακουμπάτε πάνω τους, καθώς οι πύλες μπορεί να αντιδράσουν στα μεταλλικά μέρη του ICD.
Έλεγχοι ασφαλείας αεροδρομίου
Ο εξοπλισμός εντοπισμού του αεροδρομίου είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα αντιδράσει στα μεταλλικά μέρη του ICD, οπότε θα πρέπει να αναφέρετε ότι έχετε ICD. Η μαγνητική ράβδος που χρησιμοποιείται από το προσωπικό κατά τη χειροκίνητη σωματική έρευνα είναι ασφαλής όταν ο αστυνομικός την κινεί ομαλά πάνω από τον ICD και την κρατά τουλάχιστον 15 εκατοστά μακριά του. Ωστόσο, είναι προτιμότερο να ζητήσετε σωματικό έλεγχο, ο οποίος θα σας προσφερθεί αν επιδείξετε την ταυτότητα ασθενούς με ICD.
Ιατρικός εξοπλισμός
Ορισμένες ιατρικές συσκευές ή θεραπείες μπορεί να ενέχουν κίνδυνο για έναν ICD:
- Μαγνητική τομογραφία (MRI)
- θεραπεία υπερβραχέων κυμάτων (UKG)
- ακτινοβολία
- σύνθλιψη λίθου στη χολή ή στα νεφρά
- επέμβαση υπό γενική αναισθησία ή άλλη σημαντική χειρουργική επέμβαση
Σε περίπτωση που χρειαστεί να υποβληθείτε σε κάτι από τα παραπάνω, ο ICD μπορεί να απενεργοποιηθεί προσωρινά.
Ιατρικές θεραπείες και επεμβάσεις
Ενημερώνετε τους φυσιοθεραπευτές, οδοντίατρους και αισθητικούς ότι έχετε ICD, καθώς ενδέχεται να χρησιμοποιούν συσκευές με ηλεκτρομαγνητικά πεδία ή ηλεκτρικούς παλμούς.
Απόσταση από συσκευές
Το παρακάτω διάγραμμα δείχνει την απόσταση που πρέπει να τηρείται από ορισμένες συσκευές. Υπάρχουν επίσης συσκευές που ένα άτομο με ICD θα πρέπει να αποφεύγει εντελώς.
Κρατήστε απόσταση τουλάχιστον 30 cm από:
- στερεοφωνικά ηχεία ή μεγάλα ηχητικά συστήματα
- συστήματα πλοήγησης αυτοκινήτου
- ασύρματους πομποδέκτες (walkie-talkies) ή κινητά τηλέφωνα
Κρατήστε απόσταση τουλάχιστον 90 cm από:
- ισχυρούς μαγνήτες για βιομηχανικές εφαρμογές
- μηχανές πολύ υψηλής ισχύος
- κεραίες μετάδοσης και καλώδια υψηλής τάσης
- ηλεκτρικούς κινητήρες σε λειτουργία (π.χ. εναλλάκτης αυτοκινήτου)
- τηλεχειριστήρια με κεραίες
Τα ακόλουθα πρέπει να αποφεύγονται:
- ηλεκτρόλυση (αποτρίχωση)
- καρέκλες μασάζ
- μαγνητικά στρώματα/καρέκλες
- πλατφόρμες δονήσεων
- ζυγαριές σωματικού λίπους
- ράβδοι ηλεκτροσόκ / συσκευές ηλεκτρικής εκκένωσης (taser)
- γεννήτριες ενέργειας
- σανίδες ισορροπίας Wii
Η ζωή με ICD
Μπορείτε να συνεχίσετε τις περισσότερες από τις καθημερινές σας δραστηριότητες όταν έχετε ICD.
Άσκηση με ICD
Στα αθλήματα επαφής, αν δεχτείτε μια κλοτσιά ή ένα χτύπημα στο σημείο του ICD, αυτός κανονικά δεν θα σπάσει, αλλά θα μπορούσε να πάθει βλάβη κάποιο ηλεκτρόδιο. Συνιστάται να αποφεύγετε να κολυμπάτε μόνοι σας ή να ασκείστε σε περιοχή όπου υπάρχουν πολύ λίγοι άνθρωποι, σε περίπτωση που χάσετε τις αισθήσεις σας και χρειαστείτε βοήθεια.
Οδήγηση με ICD
Ένα ηλεκτροσόκ του ICD κατά την οδήγηση μπορεί να είναι επικίνδυνο, γι’ αυτό δεν συνιστάται να οδηγείτε για κάποιο χρονικό διάστημα μετά την εμφύτευση του ICD. Ενδέχεται να απαιτηθεί επιθεώρηση από τις αρμόδιες αρχές προτού σας επιτραπεί να οδηγήσετε ξανά.
Ταξιδεύοντας με ICD
Τα αεροπορικά ταξίδια με ICD είναι ασφαλή, αλλά και πάλι, τα ταξίδια σε απομακρυσμένες περιοχές θα πρέπει να αποφεύγονται, αν είναι δυνατόν, σε περίπτωση που υπάρξει κάποιο περιστατικό για το οποίο θα χρειαστείτε βοήθεια.
Επιστροφή στη δουλειά με ICD
Συνήθως μπορείτε να επανέλθετε στην κανονική σας ζωή με έναν ICD, αν και θα σας συμβουλεύσουν να μην εργαστείτε για τις πρώτες εβδομάδες, όσο το τραύμα επουλώνεται.
Μπορεί να χρειαστούν προσαρμογές στο χώρο εργασίας σας. Ο εξοπλισμός σε εργαστήρια ή εργοστάσια, όπως γεννήτριες, σταθμοί παραγωγής ενέργειας ή επαγωγικοί κλίβανοι, συχνά περιέχει ισχυρούς μαγνήτες που μπορεί να επηρεάσουν τη λειτουργία του ICD.
Η εργασία σε ύψος, όπως σε σκάλα, είναι επίσης επικίνδυνη, καθώς μπορεί να χάσετε την ισορροπία σας λόγω αρρυθμίας ή ζάλης.